1. اصلی
  2. دسته بندی ها
  3. دعوت و ارشاد

حديث دين آسان است؛ و هرکس آن را بر خود سخت بگيرد، سرانجام خسته و درمانده می شود؛ پس راه راست و درست و ميانه را در پيش بگيريد

عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رضي الله عنه عَنِ النَّبِيِّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ:
«إِنَّ الدِّينَ يُسْرٌ، وَلَنْ يُشَادَّ الدِّينَ أَحَدٌ إِلَّا غَلَبَهُ، فَسَدِّدُوا وَقَارِبُوا، وَأَبْشِرُوا، وَاسْتَعِينُوا بِالْغَدْوَةِ وَالرَّوْحَةِ وَشَيْءٍ مِنَ الدُّلْجَةِ».

از ابوهریره رضی الله عنه از پیامبر صلی الله علیه وسلم روایت است که فرمودند:
«دين آسان است؛ و هرکس آن را بر خود سخت بگيرد، سرانجام خسته و درمانده می شود؛ پس راه راست و درست و ميانه را در پيش بگيريد، و (به درست کاری و ميانه روی) خوشحال باشيد، و از عبادت صبح و شام و جزئی از شب کمک بگيريد».

صحیح بخاری روایت کرده صحیح بخاری - 39

توضیح

پیامبر صلی الله علیه وسلم بیان نمودند که دین مبین اسلام در همه امور بر سهولت و آسانی استوار است، و سهولت زمانی تأیید می شود که سببی بر ناتوانی و نیاز وجود داشته باشد، چون تعمق و کاوشگری در کارهای دینی و ترک نرم خویی، ناتوانی و ترک تمام یا قسمتی از عمل در پی دارد. سپس وی صلی الله علیه وسلم به میانه روی بدون مبالغه تشویق کردند، بنده در کاری که به آن امر شده کوتاهی نکند، و چیزی را که قادر به انجام آن نمی باشد تحمل نکند، و اگر نتوانست عملی را به کامل ترین وجه ممکن انجام دهد، باید آن را نزدیک به کامل انجام داد.
وی صلی الله علیه وسلم برای عمل دایمی به ثواب زیاد مژده داده است، هرچند اندک باشد برای کسانی که قادر به عمل کامل نیستند؛ چون اگر ناتوانی از سوی او نباشد لازمۀ اجر و پاداش او نمی گردد.
از آنجایی که دنیا در واقع محل سفر و انتقال به آخرت است، وی صلی الله علیه وسلم به ما دستور داده است که برای مداومت عبادت در سه زمان بانشاط یاری جسته شود:
اول: الغَدوة: یعنی حرکت در ابتدای روز؛ بین نماز صبح و طلوع خورشید.
دوم: الرَّوحة: یعنی حرکت در پایان روز (بعد از زوال).
سوم: الدُّلْجة: یعنی حرکت در همۀ شب و یا جزئی از آن، چون کار شب سنگین تر از کار روز است؛ بنابر این به حرکت در جزئی از شب امر نمودند چنانچه فرمودند: (وشيءٍ من الدلجة) و جزئی از شب.

از فوائد حدیث

  1. سهولت و تسامح شریعت اسلامی ووسطیت آن بین افراط و تفریط.
  2. بنده باید تا جایی که می تواند بدون سهل انگاری و یا سخت گیری کار را انجام دهد.
  3. بنده باید وقت های پر نشاط را برای انجام عبادت انتخاب کند، و با ویژگی که در این سه وقت وجود دارد، بدن در بهترین حالت برای انجام عبادت آماده می باشد.
  4. ابن حجر عسقلانی می فرماید: گویا وی صلی الله علیه وسلم مسافری را برای مقصدی خطاب کرده است، و این سه وقت بهترین اوقات برای مسافر است، پس او را از اوقات نشاط مسافر آگاه نمود؛ زیرا اگر مسافر در تمام شب و روز سفر کند، ناتوان و راه افتاده می شود، ولی اگر در این اوقات نشاط آور برای حرکت تلاش کند، بدون مشکل سیر و سفر خود را ادامه می دهد.
  5. ابن حجر می فرماید: در این حدیث اشاره به عملی کردن رخصت شرعی است، زیرا عملی نمودن عزیمت در جای رخصت، زیاده روی و مبالغه است، مانند کسی که تیمم را در حالی ترک می کند که توان استفاده از آب را نداشته باشد، در حالی که رو آوردن او به آب موجب ضرر می شود.
  6. ابن منیر می فرماید: در این حدیث نشانۀ از نشانه های نبوت است، ما و مردمان گذشته ملاحظه نمودیم هر کس در دین مبالغه کند آن را قطع و ترک می کنند، و مقصود این نیست که از تلاش برای رسیدن به کمال در عبادت جلوگیری شود؛ چون این کار ستودنی است، بلکه منظور این است از افراطی که منجر به کسالت و ملل می شود جلوگیری صورت گیرد، و یا مبالغه در کارهای تطوعی که موجب ترک بهتر آن می شود جلوگیری صورت گیرد، و یا خارج شدن نماز فرض از وقت آن، مانند کسی که شب را در ادای نماز تهجد سپری نموده باشد، اما ادای نماز صبح در جماعت را به علت خواب ترک نموده باشد، و یا تا زمانی که آفتاب طلوع کند و وقت نماز فرض خارج گردد.

مشاهدۀ ترجمه ها

53 زبان
EN English انگلیسی
UR اردو اردو
ES Español اسپانوی
ID Indonesia اندونزیایی
UG ئۇيغۇرچە اویگوری
BN বাংলা بنگالی
TR Türkçe ترکی
RU Русский روسی
BS Bosanski بوسنیایی
SI සිංහල سنهالی
HI हिन्दी هندی
ZH 中文 چینایی
FA فارسی فارسی
VI Tiếng Việt ویتنامی
TL Tagalog تاگالوگ
KU Kurdî کردی
HA Hausa هاوسا
PT Português پرتگالی
ML മലയാളം مالایالام
TE తెలుగు تلگو
SW Kiswahili سواحیلی
TA தமிழ் تامیلی
MY မြန်မာ برمه ای
TH ไทย تايلندی
DE Deutsch آلمانی
PS پښتو پشتو
AS অসমীয়া آسامی
SQ Shqip آلبانی
SV Svenska سویدی
AM አማርኛ امحاری
NL Nederlands هلندی
GU ગુજરાતી گوجراتی
KY Кыргызча قرغزی
NE नेपाली نیپالی
LT Lietuvių لیتوانیایی
SR Српски صربستانی
TG тоҷикӣ تاجیکی
RW Kinyarwanda کينیارواندایی
RO Română رومانی
HU Magyar مجارستانی
CS Čeština چکسلواکی
MOS Moore الموري
MG Malagasy مالاگاسی
OM Oromoo اورومویی
KN ಕನ್ನಡ کانارایی
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan آذری
UK Українська اوکراینی
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية