عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ أَبِي مُوسَى الأَشْعَريِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ:
أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَعَثَهُ إِلَى اليَمَنِ، فَسَأَلَهُ عَنْ أَشْرِبَةٍ تُصْنَعُ بِهَا، فَقَالَ: وَمَا هِيَ؟، قَالَ: «البِتْعُ وَالمِزْرُ»، فَقِيلَ لِأَبِي بُرْدَةَ: مَا البِتْعُ؟ قَالَ: نَبِيذُ العَسَلِ، وَالمِزْرُ: نَبِيذُ الشَّعِيرِ، فَقَالَ: «كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ» خرجه البخاري. وَخَرَّجَهُ مُسْلِمٌ وَلَفْظُهُ: قَالَ: بَعَثَنِي رَسُولُ اَلله أَنَا وَمُعَاذٌ إِلَى اَليَمَنِ، فَقُلْتُ: يَا رَسُولُ اَللَّهِ! إِنَّ شَرَابًا يُصْنَعُ بِأَرْضِنَا يُقَال لَهُ: المِزَرُ مِنَ الشَّعِيرِ، وَشَرَابٌ يُقَالُ لَهُ: البِتْعُ مِنَ العَسَلِ، فَقَالَ: «كُلُّ مُسْكِرٍ حَرَامٌ». وَفِي رِوَايَةٍ لِمُسْلِمٍ: «فَقَالَ: كُلُّ مَا أَسْكَرَ عَنِ الصَّلَاةِ فَهُوَ حَرَامٌ». وَفِي رِوَايَةٍ لَهُ: «وَكَانَ رَسُولُ الله قَدْ أُعْطِيَ جَوَامِعَ الكَلِمِ بِخَوَاتِمِهِ، فَقَالَ: أَنْهَى عَنْ كُلِّ مُسْكِرٍ أَسْكَرَ عَنْ الصَّلَاةِ».

A minɛna burudata fa la, a y'a minɛ a fa abi Musa la asiari dugumɔgɔ do Ala diɲɛna a ma a ko:
Ko kira y'a ci ka taa yemɛni dugu la nɛɛma ni kisi b'a ye, a y'a ɲininka minfɛn dɔ la gilanni bɛ kɛ ka b'a la, kira ko: fɛn jumɛn bɛ bɔ a la?, a ko: << bitiu(didɔlɔ) ni miziru(kendedɔlɔ) >>, dɔ y'i kan to burudata ma: bitiu ye mun ye: a ko: didɔl, wa miziru o ye: kendendɔlɔ ye, kira ko: << hakilitaafɛn bɛɛ ye haramun ye>> Bukari y'a màfilɛ. Musilimu y'a lakalen fɔcogo la: a ko: kira ye ne ni Muazi ci ka taa yemɛni dugu la kisi b'a ye, ne ko: yaa Ala ka ciden ! Minfɛn dɔ bɛ gilan an ka dùgu la a bɛ weele ko: kendedɔlɔ, ani minfɛn wɛrɛ o bɛ weele ko didɔlɔ, a ko: <>. A nana nàcogo wɛrɛ la Musilimu ka gafe kɔnɔ: << a ko: fɛn wo fɛn bɛ hakili taga ka bɔ seli ma o ye haramu ye>>. A nana nàcogo wɛrɛ la: << kira tun kɛra kumabakurubafɔ dɔnni dira min ma, a ko: a ye fatanili kɛ ka bɔ hikili tagafɛn bɛɛ ma k'a bɔ seli ma>>.

صحيح رواه البخاري ومسلم الأربعون النووية - 46

Hadisa Ɲɛfɔli

Kira ye Musa fa kibaruya asiari dugulamɔgɔ do Ala diɲɛna a ma ko kira y'a ci ka taa yemɛmi dugula nɛɛma ni kisi b'a ye, a y'a ɲininka yen minfɛn dɔ la ni haramu do, a ye kira ɲininka nɛɛma ni kisi b'a ye. Musa fá ko Ala diɲɛna a ma: o ye bitiu de ye: didɔlɔ, mizuru o ye: kendedɔlɔ ye. Kira ko kumabakurubafɔ dɔnni dira ma nɛɛma ni kisi b'a ye: << hakili tagafɛn bɛɛ ye haramu ye>>.

hadisa n nafaw dɔ ye:

  1. Dɔlɔ: o ye di wali tamaro wali kende bɛ bila ji min na o n'a ɲɔgɔnnaw; a ji bɛ timiya, a bɛ sɛ ka kɛ dɔlɔ ye o kɔfɛ ka suli kɛ.
  2. Hadisa n ye bakurubasariya de ye hakili tagafɛn nɔɔniya bɛɛ haramuya kunkan i n'a fɔ dɔlɔ ni yiriw minnu bɛ hakili la taga.
  3. Ɲininkali nàfa silamɛ màgo bɛ jɔ min na.
  4. Dɔlɔ haramuyali fɔlɔ kɛra seliwaati dɔrɔn de tun do tuma min Makkan nabagadɔw selila ka ɲagami kalanna seli kɔnɔ; Ala ka kumakan jìgìna: { yaa aw mɔgɔw minnu limaniyala aw kana gɛrɛ seli la k'a sɔrɔ aw hakili tagalen do f'aw k'a dɔn aw bɛ ka min fɔ} [Musow kofɔ suran 43]. Kira ka kuma laseela tun b'a fɔ nɛɛma ni kisi b'a ye: sulen kana gɛrɛ seli la. O kɔfɛ Ala y'a haramuya kudayi, n'a ka kumakan ye: {yaa aw mɔgɔw minnu limaniyala i k'a dɔn dɔlɔ ni sobon ni boli ni filɛlikɛ ye kojugu ye ka bɔ sitanɛ ka baaraw la aw y'aw yɛrɛ yɔrɔmajanya ka bɔ a la a dɔ la aw na kisi 90. I k'a dɔn sitanɛ b'a fɛn ka juguya de càri aw ni ɲɔgɔn cɛ dɔlɔ ni sobon sira fɛ k'aw sogola ka bɔ Alakosuma ni seli ma yala aw bɛ n'a to wa} [dumuni minɛ kofɔ suran 90,91]
  5. K'a fɔ Ala kɔrɔtalen ye dɔlɔ haramuya tɔɔrɔ ni cɛnni belebele min bɛ a la.
  6. Haramuyali kun ye hakili taga min bɛ a la; ni yiridenji mankutura ni suli ye haramu do, n'a ma mankutu ni suli ye a dàgàlen do.

Bayɛlɛmalenw yirali

57 Kan
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
BN বাংলা البنغالية
FR Français الفرنسية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
KU Kurdî الكردية
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
KY Кыргызча القيرقيزية
NE नेपाली النيبالية
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RW Kinyarwanda الكينياروندا
HU Magyar المجرية
CS Čeština التشيكية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan الأذربيجانية
UZ O‘zbek الأوزبكية
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
DA Dansk الدنماركية
RN Kirundi الكيروندي
KMR Kurmancî الكرمنجية
MS Bahasa Melayu الملايو