1. اصلی
  2. دسته بندى‌ها
  3. فضائل و آداب

بروز رسانی مثال کسی که پروردگارش را یاد می‌کند و کسی که پروردگارش را یاد نمی‌کند، همانند زنده و مرده است

عَنْ أَبِي مُوسَى رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ:
«مَثَلُ الَّذِي يَذْكُرُ رَبَّهُ وَالَّذِي لاَ يَذْكُرُ رَبَّهُ، مَثَلُ الحَيِّ وَالمَيِّتِ»، ولفظ مسلم: «مَثَلُ الْبَيْتِ الَّذِي يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ، وَالْبَيْتِ الَّذِي لَا يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ، مَثَلُ الْحَيِّ وَالْمَيِّتِ».

از ابوموسی رضی الله عنه روایت است که پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم فرمودند:
«مَثَلُ الَّذِي يَذْكُرُ رَبَّهُ وَالَّذِي لاَ يَذْكُرُ رَبَّهُ، مَثَلُ الحَيِّ وَالمَيِّتِ» «مثال کسی که پروردگارش را یاد می‌کند و کسی که پروردگارش را یاد نمی‌کند، همانند زنده و مرده است». و در لفظ مسلم آمده که: «مَثَلُ الْبَيْتِ الَّذِي يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ، وَالْبَيْتِ الَّذِي لَا يُذْكَرُ اللهُ فِيهِ، مَثَلُ الْحَيِّ وَالْمَيِّتِ»: «مثال خانه‌ای که در آن یاد الله می‌شود و خانه‌ای که در آن یاد الله نمی‌شود، مانند زنده و مرده است».

صحیح است بخارى و مسلم در روايت آن اتفاق دارند صحیح بخاری - 6407

شرح

پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم تفاوت کسی که الله تعالی را یاد می‌کند با آنکه الله را یاد نمی‌کند بیان کرده است؛ و اینکه تفاوت این دو در سود رساندن و ظاهر نیکو مانند تفاوت زنده و مرده است. بنا بر این مثال کسی که پروردگارش را یاد می‌کند مانند زنده‌ای است که ظاهرش با نور زندگی و باطنش با نور معرفت روشن است و سودمند است؛ و کسی که الله را یاد نمی‌کند مانند مرده‌ای است که ظاهرش عاطل است و باطنش باطل و سودی ندارد.
همینطور خانه‌ها، اگر ساکنانش ذکر الله گویند، خانهٔ زنده خوانده می‌شوند وگرنه مرده‌اند زیرا ساکنانش ذکر و یاد الله را فراموش کرده‌اند. و اگر بر خانه‌ای زنده یا مرده اطلاق شود، درحقیقت توصیف ساکنان آن است.

از نکات این حدیث

  1. تشویق به ذکر و یاد الله و هشدار دربارهٔ غفلت از آن.
  2. ذکر، حیات روح است، همانطور که روح، عامل زنده بودن بدن است.
  3. یکی از روش‌های پیامبر صلی‌‌الله‌علیه‌وسلم، مثال زدن برای درک بهتر معانی بوده است.
  4. نووی می‌گوید: «حدیث مذکور بیانگر مستحب بودن ذکر الله متعال در خانه است و اینکه از ذکر تُهی نباشد».
  5. و نووی می‌گوید: «بیانگر این است که عمر طولانی در طاعت و فرمانبرداری از خداوند، فضیلت است اگر چه میت [نیکوکار] به جای بهتری منتقل می‌شود، اما زنده [به دلیل داشتن فرصت] می‌تواند به او برسد و طاعات بیشتری از او انجام دهد».

مشاهده ترجمه‌ها

51 زبان
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
UG ئۇيغۇرچە الأيغورية
BN বাংলা البنغالية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
KU Kurdî الكردية
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
SV Svenska السويدية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
NE नेपाली النيبالية
YO Yorùbá اليوروبا
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RW Kinyarwanda الكينياروندا
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية