1. اصلی
  2. دسته بندی ها
  3. فقه و اصول آن

حديث رسول الله صلی الله علیه وسلم این ذکر را بعد از هر نماز به جهر می خواندند

عَنْ ‌أَبِي الزُّبَيْرِ قَالَ:
كَانَ ‌ابْنُ الزُّبَيْرِ يَقُولُ فِي دُبُرِ كُلِّ صَلَاةٍ حِينَ يُسَلِّمُ: «لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، ‌وَلَا ‌نَعْبُدُ ‌إِلَّا إِيَّاهُ، لَهُ النِّعْمَةُ وَلَهُ الْفَضْلُ وَلَهُ الثَّنَاءُ الْحَسَنُ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ» وَقَالَ: «كَانَ رَسُولُ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يُهَلِّلُ بِهِنَّ دُبُرَ كُلِّ صَلَاةٍ».

از ابو زبیر روایت است که فرمود:
ابن الزبیر در پایان هر نماز وقتی سلام می داد می گفت: «لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ، لَا حَوْلَ وَلَا قُوَّةَ إِلَّا بِاللهِ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ، ‌وَلَا ‌نَعْبُدُ ‌إِلَّا إِيَّاهُ، لَهُ النِّعْمَةُ وَلَهُ الْفَضْلُ وَلَهُ الثَّنَاءُ الْحَسَنُ، لَا إِلَهَ إِلَّا اللهُ مُخْلِصِينَ لَهُ الدِّينَ وَلَوْ كَرِهَ الْكَافِرُونَ» هيچ معبود بر حق غير از الله يگانه ی بدون شريک نيست، و اوست صاحب بادشاهى و ستايش است، و او بر هر چيزى تواناست، از یک حالت به حالت دیگر انتقال و توانايى نيست مگر با كمک الله متعال، و هيچ معبود بر حقی نيست غير از الله، و فقط او را عبادت مى كنيم، و نعمت و فضيلت از آن اوست، و ستايش نيكو از آن اوست، هيچ معبود بر حقی نيست غير از الله و در دين اخلاص داريم هر چند كه كافران ناخشنود باشند» و فرمود: « رسول الله صلی الله علیه وسلم این ذکر را بعد از هر نماز به جهر می خواندند».

صحیح مسلم روایت کرده صحیح مسلم - 594

توضیح

رسول الله صلی الله علیه وسلم این ذکر را پس از هر نماز فرض به جهر می خواندند، که معنای آن چنین است:
"لا إله إلا الله": یعنی نیست معبود بر حق جز الله متعال.
"وحده لا شريك له" یعنی یگانه است و هیچ شریک در الوهیت، ربوبیت و اسماء و صفات ندارد.
"له الملك" يعنى: او حاكميت مطلق و كلى و جامع و واسع دارد، حكومت آسمانها و زمين و آنچه بين آنهاست از آن او است.
"وله الحمد" یعنی او ذاتی که به کمال مطلق، از روی محبت و تعظیم کامل در هر حال ستوده است، در حالت خوشی و مصیبت.
"وهو على كل شيء قدير" او ذات بر هر چیز قادر است، قدرت او از هر لحاظ کامل و پوره است و هیچ چیز نمی تواند او را از انجام کاری باز دارد.
"لا حول ولا قوة إلا بالله" یعنی: هیچ تبدیلی از حالتی به حالت دیگر و از نافرمانی الله به اطاعت او نیست مگر به امر الله و هیچ نیرویی جز الله نیست، او بهترین یاور است و بر او توکل است.
"لا إله إلا الله، ولا نعبد إلا إياه": تصدیق معنای الوهیت و نفی شرک و اینکه جز او سزاوار پرستش نیست.
"له النعمة وله الفضل": اوست که نعمت ها را می آفریند، و مالک آنهاست، و به هر کس از بندگانش که بخواهد می بخشد.
"وله الثناء الحسن": و حمد و ستایش نیک از آن اوست: یعنی در هر حال، در ذات صفات، افعال و نعمت قابل ستایش است.
"لا إله إلا الله، مخلصين له الدين": یعنی ما از روی اخلاص بیانگر یگانگی او هستیم، نه این که در اطاعت الله خود نمایی کنیم و یا شهرت طلب باشیم.
"ولو كره الكافرون" «حتی اگر کافران از (این عمل ما) متنفر هم باشند»، یعنی ما بر توحید الله و عبادت او ثابت قدم هستیم، هر چند کافران این عمل ما را بد می بینند.

از فوائد حدیث

  1. همیشگی بر این ذکر پس از هر نماز فرضى مستحب است.
  2. مسلمان به دین خود افتخار می کند و شعائر آن را به دیگران نشان می دهد، حتی اگر کافران از آن متنفر باشند.
  3. هر گاه در حدیث کلمه "دُبر الصلاة" آمده باشد، پس هر آنچه در حدیث از ذکر آمده است، در اصل بعد از سلام می باشد، و اگر دعا باشد در نماز پیش از سلام می باشد.

مشاهدۀ ترجمه ها

64 زبان
EN English انگلیسی
UR اردو اردو
ES Español اسپانوی
ID Indonesia اندونزیایی
UG ئۇيغۇرچە اویگوری
BN বাংলা بنگالی
FR Français فرانسوی
TR Türkçe ترکی
RU Русский روسی
BS Bosanski بوسنیایی
SI සිංහල سنهالی
HI हिन्दी هندی
ZH 中文 چینایی
FA فارسی فارسی
VI Tiếng Việt ویتنامی
TL Tagalog تاگالوگ
KU Kurdî کردی
HA Hausa هاوسا
PT Português پرتگالی
ML മലയാളം مالایالام
TE తెలుగు تلگو
SW Kiswahili سواحیلی
TA தமிழ் تامیلی
MY မြန်မာ برمه ای
TH ไทย تايلندی
DE Deutsch آلمانی
JA 日本語 ژاپنی
PS پښتو پشتو
AS অসমীয়া آسامی
SQ Shqip آلبانی
SV Svenska سویدی
AM አማርኛ امحاری
NL Nederlands هلندی
GU ગુજરાતી گوجراتی
KY Кыргызча قرغزی
NE नेपाली نیپالی
YO Yorùbá یوروبایی
LT Lietuvių لیتوانیایی
SR Српски صربستانی
SO Soomaali سومالیایی
TG тоҷикӣ تاجیکی
RW Kinyarwanda کينیارواندایی
RO Română رومانی
HU Magyar مجارستانی
CS Čeština چکسلواکی
MOS Moore الموري
MG Malagasy مالاگاسی
FF Fulfulde فولانی
IT Italiano ایتالیایی
OM Oromoo اورومویی
KN ಕನ್ನಡ کانارایی
WO Wolof الولوف
BG Български البلغارية
AZ Azərbaycan آذری
UZ O‘zbek اوزبکی
UK Українська اوکراینی
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
BM Bambara البامبارية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
YAO Yao الياو
KMR Kurmancî الكرمنجية