1. سه‌ره‌كی
  2. پولینكرن
  3. Jurisprudence and Juristic Principles

فه‌رمووده‌ ((مسوگه‌ر خودێ هنده‌ك تشت فه‌ڕز كرینه‌، ڤێجا هوین وان فه‌ڕزان به‌رزه‌ نه‌كه‌ن و ئه‌نجام بده‌ن و هنده‌ك سنوور ژی داناینە ، ڤێجا هوین وان سنووران دەرباز نەکەن و هندەك تشت حەرام کرینە، ڤێجا هوین وان بنپێ نه‌كه‌ن و نەشکێنن، هه‌روه‌سا ل سەر هندەك تشتان بێدەنگ بوویە، ئه‌ڤه‌ ژی وه‌ك دلۆڤانی د گەل هه‌وە نەكو ژ بیرکرن بیت، ڤێجا هوین ل دویڤ نه‌چن و لێ نه‌گه‌ڕییێن))

عَنْ أَبِي ثَعْلَبَةَ الخُشَنِيِّ جُرْثُومِ بن نَاشِرٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَال:
«إِنَّ اللَّهَ فَرَضَ فَرَائِضَ فَلَا تُضَيِّعُوهَا، وَحَدَّ حُدُودًا فَلَا تَعْتَدُوهَا، وَحَرَّمَ أَشْيَاءَ فَلَا تَنْتَهِكُوهَا، وَسَكَتَ عَنْ أَشْيَاءَ رَحْمَةً لَكُمْ غَيْرَ نِسْيَانٍ فَلَا تَبْحَثُوا عَنْهَا».

ژ ئەبو سەعلەبەیێ خۆشەنی، جۆرثومێ کوڕێ ناشری (خودێ ژێ ڕازی بیت) ژ پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت:
((مسوگه‌ر خودێ هنده‌ك تشت فه‌ڕز كرینه‌، ڤێجا هوین وان فه‌ڕزان به‌رزه‌ نه‌كه‌ن و ئه‌نجام بده‌ن و هنده‌ك سنوور ژی داناینە ، ڤێجا هوین وان سنووران دەرباز نەکەن و هندەك تشت حەرام کرینە، ڤێجا هوین وان بنپێ نه‌كه‌ن و نەشکێنن، هه‌روه‌سا ل سەر هندەك تشتان بێدەنگ بوویە، ئه‌ڤه‌ ژی وه‌ك دلۆڤانی د گەل هه‌وە نەكو ژ بیرکرن بیت، ڤێجا هوین ل دویڤ نه‌چن و لێ نه‌گه‌ڕییێن)).

قال النووي: حديث حسن رواه الدارقطني في سننه وغيره الأربعون النووية - 30

شرۆڤه‌كرن

پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) دبێژیت کو خودێ هندەك تشت واجب کرینە و هنده‌ك تشت فەڕز کرینە، ڤێجا هوین پێگیرییێ پێ بكه‌ن و سستاهییێ تێدا نه‌كه‌ن ب هێلانا وان یان خه‌مساریكرنا د ڕاست واندا، دیسان هنده‌ك سنوور و تشتێن قه‌ده‌غه‌ ژی بۆ هه‌وه‌ داناینه‌ كو ڕێكێ ل به‌ر هه‌وه‌ دگرن ژ كرنا وی تشتێ خودێ یێ پێ ڕازی نینه‌، ڤێجا هوین چ تشتان ل سه‌ر وی تشتێ شه‌ریعه‌تی فه‌رمان پێ كری زێده نه‌كه‌ن، كا چاوا خودێ هنده‌ك تشت ل سه‌ر هه‌وه‌ حه‌رامكرن؛ ڤێجا هوین وان تشتان نه‌كه‌ن و خۆ نێزیك ژی نه‌كه‌ن، هه‌ر تشته‌كێ دی ژ بلی ئه‌ڤێن مه‌ به‌حس ژێ كری؛ شه‌ریعه‌تی یێ هێلای و یێ ل سه‌ر بێده‌نگ بووی، ئه‌ڤه‌ ژی وه‌ك دلۆڤانی ب عه‌بدان، ب ڤێ چه‌ندێ ژی دێ ل سه‌ر بنیاتێ خۆ مینیت، كو بنیات د هه‌می تشتاندا حه‌لالی و دروستییه‌، له‌وا دویڤچوونێ بۆ نه‌كه‌ن و ل دویڤ نه‌گه‌ڕییێن.

ژ مفایێن فه‌رمووده‌یێ

  1. ئه‌ڤ فەرموودەیه‌ بەڵگەیە ل سەر وێ ئێكێ کو خودێ ب خۆ شەرعدانەرە، ڤێجا فەرمان یا د دەستێ ویدا.
  2. فەرموودە بناخه‌یێن شه‌ریعه‌تی ب خۆڤه‌ دگریت ژ لایێ فه‌رمان و حه‌لالكرنێڤه‌، چونکی حوکمێ شەرعی یان ئه‌وه‌ یێ بێدەنگی ل سەر هاتییە کرن، یان ئاخڤتن ل سەر هاتییە کرن و ئەو ئاخڤتنا ل سه‌ر هاتییه‌ كرن ژی یان: فەرمان ب كرنا وی تشتی كرییه‌، ئه‌ڤ فه‌رمانه‌ ژی یان بۆ فه‌ربوونێیه (واجبه‌)‌ یان ژی بۆ سوننه‌تێیه (مه‌ندوبه‌)‌، یان ژی پاشڤه‌برن ژێ هاتییه ‌كرن و ئه‌ڤ پاشڤه‌برنه‌ ژی یان بۆ حه‌رامبوونێیه‌ (حه‌رامه‌) یان ژی بۆ نه‌باشبوونێیه (مه‌كروهه‌)، یان ژی هه‌ما بۆ هندێیه‌ كو ئه‌ڤ كاره‌ یێ حه‌لال و دروسته (مۆباحه‌)‌.
  3. ئەو تشتێ خودێ ل سەر بێدەنگ بووی و فەڕز نەکری، سنوور بۆ نه‌دانای و پاشڤه‌برن ژێ نەکری؛ ئەو حەلالە.
  4. ڕوهنکرنا پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گەلەك یا جوانە، چونکی فەرموودە ب ڤێ دابەشکرنا ئاشکه‌را و دیار ئینایە.
  5. پێدڤییه‌ فەڕزێن خودایێ مه‌زن بهێنه‌ پاراستن.
  6. چێنابیت سنوورێن خودایێ مه‌زن بهێنه‌ دەربازکرن.

نیشاندانا وه‌رگێڕانان

58 زمان
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
BN বাংলা البنغالية
FR Français الفرنسية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
KU Kurdî الكردية
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
KY Кыргызча القيرقيزية
NE नेपाली النيبالية
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RW Kinyarwanda الكينياروندا
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
CS Čeština التشيكية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan الأذربيجانية
UZ O‘zbek الأوزبكية
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
BM Bambara البامبارية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية
DA Dansk الدنماركية
RN Kirundi الكيروندي
MS Bahasa Melayu الملايو