1. Ahabanza.
  2. Ingeri zitandukanye.
  3. Indangagaciro n'imyifatire.

Imvugo y'Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha). Ku munsi w'imperuka umuntu azazanwa atabwe mu muriro, amara asohoke mu nda ye, ayazenguruke nkuko indogobe izenguruka urusyo

عَنْ أُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ رضي الله عنه قَالَ: قِيلَ لَهُ: أَلَا تَدْخُلُ عَلَى عُثْمَانَ فَتُكَلِّمَهُ؟ فَقَالَ: أَتَرَوْنَ أَنِّي لَا أُكَلِّمُهُ إِلَّا أُسْمِعُكُمْ؟ وَاللهِ لَقَدْ كَلَّمْتُهُ فِيمَا بَيْنِي وَبَيْنَهُ، مَا دُونَ أَنْ أَفْتَتِحَ أَمْرًا لَا أُحِبُّ أَنْ أَكُونَ أَوَّلَ مَنْ فَتَحَهُ، وَلَا أَقُولُ لِأَحَدٍ يَكُونُ عَلَيَّ أَمِيرًا: إِنَّهُ خَيْرُ النَّاسِ بَعْدَمَا سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَقُولُ:
«يُؤْتَى بِالرَّجُلِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، فَيُلْقَى فِي النَّارِ، فَتَنْدَلِقُ أَقْتَابُ بَطْنِهِ، فَيَدُورُ بِهَا كَمَا يَدُورُ الْحِمَارُ بِالرَّحَى، فَيَجْتَمِعُ إِلَيْهِ أَهْلُ النَّارِ، فَيَقُولُونَ: يَا فُلَانُ مَا لَكَ؟ أَلَمْ تَكُنْ تَأْمُرُ بِالْمَعْرُوفِ، وَتَنْهَى عَنِ الْمُنْكَرِ؟ فَيَقُولُ: بَلَى، قَدْ كُنْتُ آمُرُ بِالْمَعْرُوفِ وَلَا آتِيهِ، وَأَنْهَى عَنِ الْمُنْكَرِ وَآتِيهِ».

Hadith yaturutse kwa Usamat Ibun Zaid (Imana imwishimire) yaravuze ati: Abantu baramubwiye bati: Ese ntiwajya kwa Uth'man ukamuganiriza (ku bijyanye n'imidugararo iriho)? Arabasubiza ati: Ese murabona ko ntacyo njya mubwira? Mbarahiriye ku izina rya Allah ko ibiri hagati yanjye na we nabimuganirije, sinshaka kumubanza sinshaka kuba ari njye ubanza, kandi sinshaka kubwira umuntu umbereye umuyobozi: niwe mwiza kuruta abantu bose nyuma y'uko numvise Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) ivuga iti:
Ku munsi w'imperuka umuntu azazanwa atabwe mu muriro, amara asohoke mu nda ye, ayazenguruke nkuko indogobe izenguruka urusyo, nuko abantu bo mu muriro bamuteranireho bamubwire bati: Yewe kanaka bite byawe? Si wowe wabwirizaga ibyiza, ukabuza ibibi? Nuko abasubize ati: Yego! Nabwirizaga ibyiza simbikore, nkabuza ibibi nkabikora."

Hadithi y'impamo Yemeranyijweho na Bukhari na Muslim Swahih Muslim - 2989

Ibisobanuro birambuye.

Abantu bamwe babwiye Usamat Ibun Zaid (Imana imwishimire we na se) bati: Ese ntiwajya kwa Uth'man Ibun Afan (Imana imwishimire) ukamubwira imidugararo ihari, ukagira uruhare mu kuyihosha? Nuko abasubiza ko yamuganirije bari bonyine agamije kunga atagamije guteza imidugararo, kandi intego ye atari ukwigaragaza ko abwiriza abayobozi kureka ibibi ku mugaragaro, bikaba byaba impamvu yo kubahuka umuyobozi ndetse n'umusigire w'Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha), uwo ukaba waba umuryango w'imidugararo ikomeye adashaka kuba uwa mbere mubawufungura!
Usamat arangije aravuga ati: Agira inama abayobozi mu ibanga kandi ntagire uwo abera kabone n'iyo yaba ari umuyobozi, nta n'ubwo abikundwakazaho, nyuma yaho yumviye Intumwa y'Imana (Imana iyihe amahoro n'imigisha) ivuga ko ku munsi w'imperuka bazazana umuntu bamujugunye mu muriro, maze amara ye asohoke mu nda ye kubera ubushyuhe n'ibihano bikomeye azaba yatawemo, nuko amara ye ayazengurukane mu muriro nkuko indogobe yizengurutse iziritse ku rusyo ruri gusya, maze abantu bo mu muriro bamuzenguruke bamubaze bati: Yewe kanaka, si wowe wajyaga utubwiriza gukora ibyiza ukanatubuza ibibi?!
Maze asubize ati: Nibyo, najyaga mbabwiriza gukora ibyiza simbikore, nkanababuza ibibi nkabikora!

Zimwe mu nyugu z'iyi Hadith.

  1. Ubusanzwe mu kugira inama abayobozi biba hagati yabo n'uyibagira, kandi umuntu ntagende abikwiza mu bantu bose.
  2. Ibihano bihambaye biri ku muntu imvugo ze zinyuranya n'ibikorwa bye.
  3. Uburyo bwo kwifata ku bayobozi no kuborohera no kubabwiriza ibyiza no kubabuza ibibi.
  4. Kunenga kwikundwakaza ku bayobozi ukareka kubabwiza ukuri, no kugaragaza ikinyuranyo cy'ibiri ku mutuma biba ari nko gushaka amaramuko mu bitari ukuri.

Kugaragaza ibyasobanuwe.

52 Ururimi.
EN English الإنجليزية
UR اردو الأوردية
ES Español الإسبانية
ID Indonesia الإندونيسية
BN বাংলা البنغالية
TR Türkçe التركية
RU Русский الروسية
BS Bosanski البوسنية
SI සිංහල السنهالية
HI हिन्दी الهندية
ZH 中文 الصينية
FA فارسی الفارسية
VI Tiếng Việt الفيتنامية
TL Tagalog تجالوج
KU Kurdî الكردية
HA Hausa الهوسا
PT Português البرتغالية
ML മലയാളം المليالم
TE తెలుగు التلغو
SW Kiswahili السواحيلية
TA தமிழ் التاميلية
MY မြန်မာ البورمية
TH ไทย التايلندية
DE Deutsch الألمانية
PS پښتو بشتو
AS অসমীয়া الأسامية
SQ Shqip الألبانية
SV Svenska السويدية
AM አማርኛ الأمهرية
NL Nederlands الهولندية
GU ગુજરાતી الغوجاراتية
KY Кыргызча القيرقيزية
NE नेपाली النيبالية
LT Lietuvių الليتوانية
PRS دری الدرية
SR Српски الصربية
TG тоҷикӣ الطاجيكية
RO Română الرومانية
HU Magyar المجرية
CS Čeština التشيكية
MOS Moore الموري
MG Malagasy المالاجاشية
OM Oromoo الأورومو
KN ಕನ್ನಡ الكانادا
WO Wolof الولوف
AZ Azərbaycan الأذربيجانية
UK Українська الأوكرانية
KA ქართული الجورجية
MK Македонски المقدونية
KM ភាសាខ្មែរ الخميرية
PA ਪੰਜਾਬੀ البنجابية
MR मराठी الماراثية